Filmlerdeki 13A ne demek ?

Duru

Yeni Üye
Aslında ebeveyn açısından ikisi de gerekli.

Çocuğun sinemaya girebilmesi başka bir soru; filmi psikolojik ve duygusal olarak kaldırıp kaldıramaması başka bir soru.

13A veya UA 13+ ibaresi “film çocuklara zararlı” demek mi?

Hayır.

Yaş sınıflandırması bir kalite değerlendirmesi veya ahlaki hüküm değildir.

Bir filmin UA 13+ olması onun kötü, tehlikeli veya çocukların kesinlikle izlememesi gereken bir yapım olduğunu göstermez. Aynı şekilde U kategorisindeki bir film de herkes tarafından aynı şekilde algılanacak demek değildir.

Örneğin çocukların kişilikleri, korkuları, önceki deneyimleri ve gelişim düzeyleri farklıdır. Bir çocuk fantastik bir canavarı eğlenceli bulurken başka bir çocuk aynı görüntüden ciddi şekilde korkabilir.

CBFC'nin 2024 açıklamasında da ebeveynlerin çocuklarının özelliklerini ve filmin içeriğini dikkate alması gerektiği özellikle vurgulanıyor. Basın Bilgi Bürosu

Bu yüzden yaş etiketi karar vermenin tek aracı değil, karar vermeyi kolaylaştıran bir filtre olarak düşünülmeli.

Gerçek hayatta yaş sınıflandırması neden önemli?

Sinema sınıflandırmasının sadece teorik bir sistem olmadığını gösteren önemli bir ayrıntı var: Sertifika kategorisinin filmin tanıtımlarında belirtilmesi gerekiyor.

CBFC, UA 7+, UA 13+, UA 16+, A veya S sertifikasına sahip filmlerin reklam, poster, gazete ilanı ve fragmanlarında sertifika kategorisinin belirtilmesini zorunlu tutuyor. CBFC India

Ayrıca CBFC, sinema salonlarında sertifikasyon kurallarına uyulup uyulmadığının kontrol edilmesi gerektiğini belirtiyor ve A sertifikalı filmlerde 18 yaşın altındaki kişilerin salona alınmaması gerektiğini açıkça hatırlatıyor. CBFC India

Buradan önemli bir ayrım çıkıyor:

UA 13+ ile A aynı şey değildir.

UA 13+ kapsamında ebeveyn değerlendirmesi söz konusuyken, A kategorisi yetişkinlerle sınırlıdır.

Bu ayrımı bilmeden “13 yaş altı kesinlikle giremez” veya “ebeveyn yanındaysa her filme girebilir” gibi genellemeler yapmak yanlış olur.

Sınıflandırma sistemleri neden zaman içinde değişiyor?

Film teknolojisi değiştiği gibi toplumun içerik algısı da değişiyor.

Eskiden tek bir “UA” kategorisi yeterli görülürken Hindistan'da 2024 yılında sistem UA 7+, UA 13+ ve UA 16+ şeklinde ayrıntılandırıldı. Hükümetin açıklamasında bunun toplumsal değişimler ve farklı içerik türlerinin yaş gruplarına göre daha ayrıntılı değerlendirilmesi amacı taşıdığı belirtiliyor. Basın Bilgi Bürosu

Bu, aslında dijital çağın önemli bir sonucunu gösteriyor.

Bugün çocuklar yalnızca sinemada film izlemiyor. İnternet, yayın platformları, kısa videolar, oyunlar ve sosyal medya üzerinden çok daha çeşitli görsel içeriklerle karşılaşıyorlar.

Dolayısıyla “13 yaş” artık tek başına yeterli bir açıklama olmayabilir. İçeriğin türü, yoğunluğu, gerçekçiliği, tekrar sıklığı ve çocuğun kişisel hassasiyetleri de önem kazanıyor.

En sık yapılan yanlış: “13A gördüm, demek ki 13 yaş sınırı var”

İşte forumlarda en çok karışabilecek noktalardan biri bu.

Bir filmde “13A”, “12A”, “UA 13+” veya başka bir yaş etiketi görürseniz önce hangi ülkenin sınıflandırma sisteminin kullanıldığını kontrol etmek gerekiyor.

Çünkü:

Hindistan UA 13+ ≠ Birleşik Krallık 12A ≠ başka bir ülkenin 13 yaş etiketi.

Birleşik Krallık'taki 12A sisteminde 12 yaşından küçük çocuk yetişkin eşliğinde sinemaya girebilir. moderngov.southwark.gov.uk

Hindistan'daki UA 13+ sisteminde ise film genel gösterime açık olmakla birlikte 13 yaş altındaki çocuklar için ebeveynin dikkatli değerlendirme yapması öneriliyor. Basın Bilgi Bürosu

Bu nedenle internette gördüğünüz bir “13A” ibaresini doğrudan başka bir ülkenin sistemiyle eşleştirmek yerine filmin hangi ülkede sınıflandırıldığını bulmak en güvenilir yöntem.

Ben olsam film seçerken sadece yaş etiketine bakar mıydım?

Yaş etiketini ilk filtre olarak kullanırdım ama son karar için içeriğin kendisine bakardım.

Özellikle çocukla film izlenecekse şu dört soruyu sormak oldukça işe yarıyor:

1. Filmde hangi tür içerik var?

Şiddet mi, korku mu, cinsellik/mahremiyet mi, madde kullanımı mı, ağır psikolojik temalar mı?

2. İçerik ne kadar gerçekçi?

Fantastik bir yaratıkla mücadele ile gerçekçi aile içi şiddet sahnesinin çocuk üzerindeki etkisi aynı olmayabilir.

3. Çocuk bu tür içeriklere daha önce nasıl tepki verdi?

Aynı yaşta iki çocuğun korku eşiği veya duygusal tepkileri farklı olabilir.

4. Filmden sonra konuşmaya hazır mıyız?

Bazı filmlerde asıl önemli olan izleme anı değil, sonrasında çocuğun sorduğu sorular olabilir.

Bu son nokta özellikle önemli. Çünkü sınıflandırma sistemi size “Bu içerikte dikkat edilmesi gereken unsurlar var” diyebilir; fakat çocuğun bu içeriği nasıl yorumlayacağını sizin yerinize bilemez.

Sonuç: 13A gördüğümüzde ne anlamalıyız?

Kısacası “13A” ifadesini tek başına evrensel bir yaş sınırı gibi düşünmemek gerekiyor.

Eğer kastedilen Hindistan'ın UA 13+ kategorisi ise bu, filmin genel izleyiciye açık olduğunu ancak 13 yaşın altındaki çocuklar için ebeveynin içeriği değerlendirerek karar vermesinin beklendiğini ifade ediyor. Basın Bilgi Bürosu

Eğer gördüğünüz ifade aslında Birleşik Krallık'taki 12A ise anlam farklı: 12 yaş altındaki çocuklar yetişkin eşliğinde filmi sinemada izleyebiliyor. moderngov.southwark.gov.uk

Dolayısıyla rakam kadar ülke ve sertifika sistemine de bakmak gerekiyor.

Bence tartışmaya değer asıl soru da burada başlıyor: Sizce film yaş sınıflandırmaları yeterince ayrıntılı mı? Bir filmin yanında yalnızca “13+” yazması, içerikteki korku, şiddet, mahremiyet veya psikolojik baskı gibi unsurları anlamamız için yeterli mi? Yoksa yaş bilgisinin yanında içerik uyarılarının da çok daha görünür olması mı gerekir?

Bir ebeveyn açısından “Çocuğum girebilir mi?” sorusu önemli. Bir genç açısından “Bu film bana uygun mu?” sorusu önemli. Sinema açısından ise “Bu içerik hangi yaş grubunda nasıl algılanabilir?” sorusu önemli. Asıl sağlıklı yaklaşım, bu üç soruyu birbirinin alternatifi olarak değil, aynı kararın farklı parçaları olarak görmek.
 
Üst