Umut
Yeni Üye
Prof. Dr. Elif Nuroğlu Kimdir? Ekonomi, İnsan Hikâyeleri ve Sürdürülebilir Bir Geleceğin İzinde
Geçenlerde ekonomi üzerine yapılan bir sohbet sırasında kendimi ilginç bir sorunun içinde buldum: Bir ülkenin gerçek zenginliği yalnızca kasasındaki parayla mı ölçülür, yoksa insanlarının yaşamına kattığı değerle mi? Sohbet ilerledikçe konu uluslararası ticarete, kadınların iş hayatındaki yerine, çevreye ve geleceğin ekonomik düzenine kadar uzandı. Tam da o sırada Prof. Dr. Elif Nuroğlu'nun akademik çalışmalarını araştırmaya başladım.
Açıkçası, başlangıçta yalnızca bir akademisyenin kim olduğunu öğrenmek istiyordum. Fakat karşıma çıkan çalışmalar, ekonomi denildiğinde aklımıza gelen rakamlardan çok daha geniş bir dünyayı düşünmeme neden oldu. Bu nedenle burada kuru bir özgeçmiş sıralamak yerine, gerçek akademik bilgilerden hareketle kurguladığım bir hikâye üzerinden ilerlemek istiyorum. Hikâyedeki gençler ve yaşanan olaylar kurgusaldır; Prof. Dr. Elif Nuroğlu'nun eğitim hayatı, akademik görevleri ve araştırma alanlarına ilişkin bilgiler ise üniversitesinin yayımladığı resmî kayıtlara dayanmaktadır.
1. Bir Soruyla Başlayan Yolculuk: Prof. Dr. Elif Nuroğlu Kimdir?
Prof. Dr. Elif Nuroğlu, uluslararası iktisat alanında çalışan bir akademisyendir. Türk-Alman Üniversitesi bünyesinde görev yapan Nuroğlu, iktisat alanındaki profesörlük unvanını 2020 yılında almıştır. Üniversitenin akademik kadro sayfasında dekan olarak da yer almaktadır.
Akademik eğitimine baktığımızda Viyana Ekonomi Üniversitesi'nde işletme alanında lisans ve yüksek lisans eğitimi aldığını, Viyana Üniversitesi'nde ise iktisat alanında doktora yaptığını görüyoruz. 2007-2012 yılları arasında Uluslararası Saraybosna Üniversitesi'nde araştırma görevlisi ve öğretim üyesi olarak çalışan Nuroğlu, Aralık 2012'den itibaren Türk-Alman Üniversitesi kadrosunda yer almaya başlamıştır.
Araştırmalarının merkezinde uluslararası iktisat, uluslararası ticaret, yer çekimi modeli, yeşil büyüme ve biyoekonomi gibi konular bulunuyor. Ayrıca 2019 yılından bu yana Uluslararası Saraybosna Üniversitesi Mütevelli Heyeti üyeliğini sürdürüyor ve çeşitli mecralarda ekonomi üzerine analizler yayımlıyor.
Peki, bütün bunlar günlük hayatımızla nasıl ilişkilendirilebilir?
Hikâyemizin kahramanı Deniz, üniversitede iktisat okuyan ve mezuniyet sonrasında ne yapacağına henüz karar verememiş genç bir öğrenci olsun. Deniz, ekonomi derslerinde sürekli grafikler ve tablolar görüyor ama bazen bu sayıların arkasındaki insanları unutuyor.
Bir gün hocası sınıfa şu soruyu yöneltiyor:
“Bir ürünün ihracatı artıyorsa bu, o ülkedeki herkesin daha iyi yaşadığı anlamına gelir mi?”
Deniz hemen cevap veremiyor. Çünkü ihracat artışı ekonomik büyümenin göstergelerinden biri olabilir; ancak ücretler, çalışma koşulları, çevresel maliyetler ve gelirin toplum içinde nasıl dağıldığı da önemlidir.
İşte uluslararası iktisat çalışmalarını anlamlı kılan noktalardan biri tam olarak budur: Ekonomik göstergeleri yalnızca kendi başlarına değerlendirmek yerine, aralarındaki ilişkileri ve toplumsal sonuçlarını araştırmak.
2. Viyana'dan Saraybosna'ya, Oradan İstanbul'a Uzanan Akademik Birikim
Deniz'in hikâyesine biraz daha yakından bakalım.
Üniversitedeki bir araştırma projesinde görevlendirilen Deniz, farklı ülkeler arasındaki ticaret ilişkilerini incelemeye başlar. İlk günlerde bütün meselenin ülkelerin ne kadar ürettiğini ve birbirlerine ne kadar mal sattığını hesaplamaktan ibaret olduğunu düşünür. Ancak araştırma ilerledikçe coğrafyanın, tarihin, siyasi ilişkilerin, ulaşım ağlarının ve kurumların da ticareti etkilediğini fark eder.
Bu noktada Elif Nuroğlu'nun akademik yolculuğu, Deniz için anlamlı bir örneğe dönüşür.
Viyana'da alınan eğitim, Saraybosna'daki akademik deneyim ve İstanbul'daki üniversite çalışmaları, farklı akademik çevrelerin birikimini bir araya getiren bir meslek hayatına işaret eder. Buradan hareketle uluslararası araştırmaların yalnızca yabancı kaynaklar okumak anlamına gelmediğini de görebiliriz. Farklı ülkelerdeki ekonomik ve toplumsal koşulları anlamak, insanın kendi ülkesine ilişkin sorularını da yeniden değerlendirmesini sağlayabilir.
Deniz'in araştırma grubunda iki arkadaşı vardır: Mert ve Zeynep.
Mert, sorunu çözmek için önce verileri sınıflandırır. Hangi ülkenin hangi ürünü ihraç ettiğini, nakliye maliyetlerini, gümrük tarifelerini ve pazara giriş engellerini inceler. Ona göre sağlam bir çözüm için önce sorunun nerede başladığını bulmak gerekir.
Zeynep ise aynı tablonun başka bir yönüne dikkat çeker. İhracat yapan küçük işletmelerde çalışanların ücretlerini, kadınların istihdama katılımını ve üretim artışının ailelerin yaşamına nasıl yansıdığını sorar.
İlk başta iki arkadaş farklı konular üzerinde çalıştıklarını düşünür. Oysa bir süre sonra ikisinin de aynı sorunun parçalarını incelediğini anlarlar.
Mert'in maliyet hesapları olmadan uygulanabilir bir ticaret planı hazırlamak güçtür. Zeynep'in toplumsal etkileri inceleyen yaklaşımı olmadan da bu planın kimlere yarar sağlayacağını ve kimleri geride bırakabileceğini anlamak zordur.
Burada önemli bir ayrıntı var: Bu karakterlerin yaklaşımı, erkeklerin ve kadınların doğuştan farklı düşündüğü iddiasına dayanmıyor. İnsanların problem çözme biçimleri eğitimlerinden, deneyimlerinden, çalışma ortamlarından ve kişiliklerinden etkilenir. Hikâyedeki iki karakter yalnızca farklı bakış açılarının birlikte çalıştığında nasıl güçlenebileceğini gösteriyor.
Sizce de gerçek hayatta çoğu sorun, yalnızca bir açıdan bakıldığı için çözümsüz kalmıyor mu?
3. Uluslararası Ticaretin Görünmeyen Hikâyesi
Araştırma grubu bir gün küçük bir üretim işletmesini incelemeye karar verir. İşletme, yurt dışına satış yapma fırsatı yakalamıştır. Siparişler artmış, yeni makineler alınmış ve çalışan sayısının yükseltilmesi gündeme gelmiştir. İlk bakışta herkes için sevindirici bir gelişme vardır.
Ancak ayrıntılara inildiğinde bazı sorunlar ortaya çıkar.
Nakliye maliyetleri yükselmiştir. Üretimde kullanılan ham maddelerin bir bölümü yurt dışından gelmektedir. Döviz kurundaki değişiklikler maliyet hesabını zorlaştırmaktadır. İşletme sahibi yeni siparişleri yetiştirmek isterken çalışanlar uzun mesailerin artmasından endişe duymaktadır.
Mert hemen bir çözüm planı hazırlar. Alternatif tedarikçiler bulunmasını, teslimat tarihlerinin yeniden düzenlenmesini ve maliyetlerin farklı senaryolar altında hesaplanmasını önerir.
Zeynep ise çalışanlarla görüşmeler yapılmasını, iş yükünün nasıl dağıtıldığının belirlenmesini ve yeni siparişlerin istihdam üzerindeki olası etkilerinin incelenmesini ister.
İşletme sahibi ilk başta bu iki yaklaşımın birbirine rakip olduğunu düşünür. Oysa birlikte değerlendirildiklerinde, işletmenin hem ekonomik açıdan ayakta kalmasına hem de çalışanların koşullarının iyileştirilmesine katkıda bulunabilecek bir plan ortaya çıkar.
Prof. Dr. Elif Nuroğlu'nun araştırma alanlarından biri olan uluslararası iktisat, bu örneğin arka planını anlamak açısından önemlidir. Ülkeler arasındaki ticaret akımlarını incelemek, yalnızca hangi ürünün nereden nereye gittiğini belirlemek değildir. Ticaretin hangi koşullarda geliştiğini, ekonomik ilişkilerin nasıl şekillendiğini ve değişen uluslararası ortamın ülkeleri nasıl etkilediğini anlamak da gerekir.
Geçenlerde ekonomi üzerine yapılan bir sohbet sırasında kendimi ilginç bir sorunun içinde buldum: Bir ülkenin gerçek zenginliği yalnızca kasasındaki parayla mı ölçülür, yoksa insanlarının yaşamına kattığı değerle mi? Sohbet ilerledikçe konu uluslararası ticarete, kadınların iş hayatındaki yerine, çevreye ve geleceğin ekonomik düzenine kadar uzandı. Tam da o sırada Prof. Dr. Elif Nuroğlu'nun akademik çalışmalarını araştırmaya başladım.
Açıkçası, başlangıçta yalnızca bir akademisyenin kim olduğunu öğrenmek istiyordum. Fakat karşıma çıkan çalışmalar, ekonomi denildiğinde aklımıza gelen rakamlardan çok daha geniş bir dünyayı düşünmeme neden oldu. Bu nedenle burada kuru bir özgeçmiş sıralamak yerine, gerçek akademik bilgilerden hareketle kurguladığım bir hikâye üzerinden ilerlemek istiyorum. Hikâyedeki gençler ve yaşanan olaylar kurgusaldır; Prof. Dr. Elif Nuroğlu'nun eğitim hayatı, akademik görevleri ve araştırma alanlarına ilişkin bilgiler ise üniversitesinin yayımladığı resmî kayıtlara dayanmaktadır.
1. Bir Soruyla Başlayan Yolculuk: Prof. Dr. Elif Nuroğlu Kimdir?
Prof. Dr. Elif Nuroğlu, uluslararası iktisat alanında çalışan bir akademisyendir. Türk-Alman Üniversitesi bünyesinde görev yapan Nuroğlu, iktisat alanındaki profesörlük unvanını 2020 yılında almıştır. Üniversitenin akademik kadro sayfasında dekan olarak da yer almaktadır.
Akademik eğitimine baktığımızda Viyana Ekonomi Üniversitesi'nde işletme alanında lisans ve yüksek lisans eğitimi aldığını, Viyana Üniversitesi'nde ise iktisat alanında doktora yaptığını görüyoruz. 2007-2012 yılları arasında Uluslararası Saraybosna Üniversitesi'nde araştırma görevlisi ve öğretim üyesi olarak çalışan Nuroğlu, Aralık 2012'den itibaren Türk-Alman Üniversitesi kadrosunda yer almaya başlamıştır.
Araştırmalarının merkezinde uluslararası iktisat, uluslararası ticaret, yer çekimi modeli, yeşil büyüme ve biyoekonomi gibi konular bulunuyor. Ayrıca 2019 yılından bu yana Uluslararası Saraybosna Üniversitesi Mütevelli Heyeti üyeliğini sürdürüyor ve çeşitli mecralarda ekonomi üzerine analizler yayımlıyor.
Peki, bütün bunlar günlük hayatımızla nasıl ilişkilendirilebilir?
Hikâyemizin kahramanı Deniz, üniversitede iktisat okuyan ve mezuniyet sonrasında ne yapacağına henüz karar verememiş genç bir öğrenci olsun. Deniz, ekonomi derslerinde sürekli grafikler ve tablolar görüyor ama bazen bu sayıların arkasındaki insanları unutuyor.
Bir gün hocası sınıfa şu soruyu yöneltiyor:
“Bir ürünün ihracatı artıyorsa bu, o ülkedeki herkesin daha iyi yaşadığı anlamına gelir mi?”
Deniz hemen cevap veremiyor. Çünkü ihracat artışı ekonomik büyümenin göstergelerinden biri olabilir; ancak ücretler, çalışma koşulları, çevresel maliyetler ve gelirin toplum içinde nasıl dağıldığı da önemlidir.
İşte uluslararası iktisat çalışmalarını anlamlı kılan noktalardan biri tam olarak budur: Ekonomik göstergeleri yalnızca kendi başlarına değerlendirmek yerine, aralarındaki ilişkileri ve toplumsal sonuçlarını araştırmak.
2. Viyana'dan Saraybosna'ya, Oradan İstanbul'a Uzanan Akademik Birikim
Deniz'in hikâyesine biraz daha yakından bakalım.
Üniversitedeki bir araştırma projesinde görevlendirilen Deniz, farklı ülkeler arasındaki ticaret ilişkilerini incelemeye başlar. İlk günlerde bütün meselenin ülkelerin ne kadar ürettiğini ve birbirlerine ne kadar mal sattığını hesaplamaktan ibaret olduğunu düşünür. Ancak araştırma ilerledikçe coğrafyanın, tarihin, siyasi ilişkilerin, ulaşım ağlarının ve kurumların da ticareti etkilediğini fark eder.
Bu noktada Elif Nuroğlu'nun akademik yolculuğu, Deniz için anlamlı bir örneğe dönüşür.
Viyana'da alınan eğitim, Saraybosna'daki akademik deneyim ve İstanbul'daki üniversite çalışmaları, farklı akademik çevrelerin birikimini bir araya getiren bir meslek hayatına işaret eder. Buradan hareketle uluslararası araştırmaların yalnızca yabancı kaynaklar okumak anlamına gelmediğini de görebiliriz. Farklı ülkelerdeki ekonomik ve toplumsal koşulları anlamak, insanın kendi ülkesine ilişkin sorularını da yeniden değerlendirmesini sağlayabilir.
Deniz'in araştırma grubunda iki arkadaşı vardır: Mert ve Zeynep.
Mert, sorunu çözmek için önce verileri sınıflandırır. Hangi ülkenin hangi ürünü ihraç ettiğini, nakliye maliyetlerini, gümrük tarifelerini ve pazara giriş engellerini inceler. Ona göre sağlam bir çözüm için önce sorunun nerede başladığını bulmak gerekir.
Zeynep ise aynı tablonun başka bir yönüne dikkat çeker. İhracat yapan küçük işletmelerde çalışanların ücretlerini, kadınların istihdama katılımını ve üretim artışının ailelerin yaşamına nasıl yansıdığını sorar.
İlk başta iki arkadaş farklı konular üzerinde çalıştıklarını düşünür. Oysa bir süre sonra ikisinin de aynı sorunun parçalarını incelediğini anlarlar.
Mert'in maliyet hesapları olmadan uygulanabilir bir ticaret planı hazırlamak güçtür. Zeynep'in toplumsal etkileri inceleyen yaklaşımı olmadan da bu planın kimlere yarar sağlayacağını ve kimleri geride bırakabileceğini anlamak zordur.
Burada önemli bir ayrıntı var: Bu karakterlerin yaklaşımı, erkeklerin ve kadınların doğuştan farklı düşündüğü iddiasına dayanmıyor. İnsanların problem çözme biçimleri eğitimlerinden, deneyimlerinden, çalışma ortamlarından ve kişiliklerinden etkilenir. Hikâyedeki iki karakter yalnızca farklı bakış açılarının birlikte çalıştığında nasıl güçlenebileceğini gösteriyor.
Sizce de gerçek hayatta çoğu sorun, yalnızca bir açıdan bakıldığı için çözümsüz kalmıyor mu?
3. Uluslararası Ticaretin Görünmeyen Hikâyesi
Araştırma grubu bir gün küçük bir üretim işletmesini incelemeye karar verir. İşletme, yurt dışına satış yapma fırsatı yakalamıştır. Siparişler artmış, yeni makineler alınmış ve çalışan sayısının yükseltilmesi gündeme gelmiştir. İlk bakışta herkes için sevindirici bir gelişme vardır.
Ancak ayrıntılara inildiğinde bazı sorunlar ortaya çıkar.
Nakliye maliyetleri yükselmiştir. Üretimde kullanılan ham maddelerin bir bölümü yurt dışından gelmektedir. Döviz kurundaki değişiklikler maliyet hesabını zorlaştırmaktadır. İşletme sahibi yeni siparişleri yetiştirmek isterken çalışanlar uzun mesailerin artmasından endişe duymaktadır.
Mert hemen bir çözüm planı hazırlar. Alternatif tedarikçiler bulunmasını, teslimat tarihlerinin yeniden düzenlenmesini ve maliyetlerin farklı senaryolar altında hesaplanmasını önerir.
Zeynep ise çalışanlarla görüşmeler yapılmasını, iş yükünün nasıl dağıtıldığının belirlenmesini ve yeni siparişlerin istihdam üzerindeki olası etkilerinin incelenmesini ister.
İşletme sahibi ilk başta bu iki yaklaşımın birbirine rakip olduğunu düşünür. Oysa birlikte değerlendirildiklerinde, işletmenin hem ekonomik açıdan ayakta kalmasına hem de çalışanların koşullarının iyileştirilmesine katkıda bulunabilecek bir plan ortaya çıkar.
Prof. Dr. Elif Nuroğlu'nun araştırma alanlarından biri olan uluslararası iktisat, bu örneğin arka planını anlamak açısından önemlidir. Ülkeler arasındaki ticaret akımlarını incelemek, yalnızca hangi ürünün nereden nereye gittiğini belirlemek değildir. Ticaretin hangi koşullarda geliştiğini, ekonomik ilişkilerin nasıl şekillendiğini ve değişen uluslararası ortamın ülkeleri nasıl etkilediğini anlamak da gerekir.